Google Optimize

Google Optimize A/B Testi Deneyimi

Yayın:
Google Optimize Nedir? Nasıl Kullanılır? başlıklı yazının devamı olarak bu başlık altında hesap oluşturma aşamasından bir a/b testi deneyimine adım adım ilerleyeceğimiz bir örnek uygulamadan ...
GÖRSEL
Google Optimize Nedir? Nasıl Kullanılır? başlıklı yazının devamı olarak bu başlık altında hesap oluşturma aşamasından bir a/b testi deneyimine adım adım ilerleyeceğimiz bir örnek uygulamadan bahsedeceğim. Ancak, öncesinde kısaca A/B Testi dediğimizde ne anlatmak istediğimize bir bakalım.

A/B Testi Nedir?

Bir durumun (bu yazı bağlamında ifade etmek gerekirse bir sayfanın) iki veya daha fazla çeşidinin (parça veya bütün halinde farklılıklar taşıyan; varyant) kullanıcı davranışları temel alınacak şekilde hipotezler bağlamında karşılaştırıldığı, elde edilen verilerin temel alınarak kararlar alınan testlerdir. A/B/n testi olarak da bilinir.Örneğin, oturum süresi ile içerik arasındaki bir ilişki veya sepete ürün atma davranışı ile ürün detay sayfasındaki görsel çözümlere arasındaki ilişkileri a/b/n testi ile test edebilir, farklı içerikler arasındaki oturum süresi farklılıklarını veya satın alma kararını etkileyen ürün detay sayfası yapılarını karşılaştırarak optimizasyon süreçlerini yönetebiliriz. Bu test sürecinde A ile ifade edilen varyasyon orijinal olarak ifade edilir ve bu orijinal varyasyonun n kadar kısmen ya da tamamen farklılık gösteren alternatifi (varyant) oluşturulabilir.

Google Optimize A/B Testi Deneyimi

Google Optimize tüm bu işlemleri deneyim olarak ifade etmektedir. Deneyimler A/B testi, çok değişkenli test, yönlendirme testi ve kişiselleştirme başlıkları altında oluşturulur. Biz örneğimizi bu yazı için ilk başlık olarak A/B testi üzerinden oluşturacağız.

Hipotezin Oluşturulması

İlk örneğimizi oluşturabilmek için öncesinde bir problem tanımlamamız gerekir. Ardından, bu problemin çözümüne dair verilerle desteklenen bir hipotez yaratmanız gerekir. Örneğin, ürün satışlarında bir düşüş yaşıyor olabiliriz ya da kampanyalarımıza rağmen satışlarımız artmıyor olabilir veya site ziyaretçilerinin demografilerine baktığımızda zamanla olumsuz yönde bir değişim yaşandığını gözlemlemiş olabiliriz. Google Analytics > Davranış bu tür değişimleri görebilmek adına oldukça faydalı bir başlangıç olacaktır. Ek olarak, Hotjar gibi destekleyici araçlardan da faydalanabiliriz.

Bir sorunu genel hatlarıyla tanımlamamızın ardından soruna zemin oluşturan durumların ne olabileceğine odaklanırız. Unutmayın, elde edeceğimiz tüm bu görüşleri hipotezimizi oluşturabilmek için kaynak olarak kullanacağız. Dolayısıyla geri bildirimler ne kadar farklı bakış açısı içerirse sorunun çözümüne dair o kadar yaratıcı yollar izlenebilir. Çünkü bu süreçte fikirleri deneylerle sınayacak ve geçerliliklerini/geçersizliklerini göreceğiz.

Örnek bir hipotez; Abone Ol buton rengini siyah yerine yeşil renk yapmak abonelik oranını bir önceki haftaya göre %10 artıracaktır.”

Sorunumuzu belirledik (düşük abonelik oranı), hipotezler üzerine çalıştık (buton rengini değiştirerek butonu daha belirgin hale getirmek) ve artık hipotezimizi sınamaya hazırır.

Hipotezin Test Edilmesi; A/B Testi

İlk işlemimiz bir kapsayıcı oluşturmak. Kapsayıcılar için farklı hesaplar (Google Optimize da Google Tag Manager benzeri bir yapı kullanmakta) ve bu hesaplar altında farklı kapsayıcılar (container) oluşturabiliriz. Benim tavsiyem Müşteriler, Projeler vb. genel hesaplar altında bu kapsayıcıları yönetmeniz yönünde.Kapsayıcıyı oluşturmak için ilgili kapsayıcıya bir isim vermemiz gerekir. Bu aşamada kapsayıcıyı kullanacağınız web adresini isim olarak tercih edebilirsiniz. Unutmayın, pek çok kapsayıcı oluşturduğunuzda aradığınız kapsayıcıyı karışıklık yaşamadan kolaylıkla bulabilmek isteyeceksiniz.İsimlendirmenin ardından artık kapsayıcımıza ait bir kapsayıcı ID değeri oluşturulmuş olacak. Örneğin; GTM-1A2B3C4 gibi. Bu ID değerini kullanarak Optimize snippet’ını web sayfamıza doğrudan GTAG ile ya da GTM üzerinden ekleyebiliriz.GTAG kurulumunda optimize_id parametresini config tanımına eklememiz yeterli olacaktır.
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA|AW-ID"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
 
gtag('config', 'UA-12345678-9', {'optimize_id': 'GTM-1A2B3C4'});
</script>
Google Tag Manager kurulumunda ise Etiketler > Yeni Etiket > Etiket Yapılandırması >Öne Çıkanlar > Google Optimize adımlarını izlemeli, açılacak Google Optimize tanımlama alanında yer alan Optimize Kapsayıcı Kimliği‘ne Optimize kapsayıcısı (container) oluşturduğumuzda edindiğimiz Optimize ID (Örn. GTM-1A2B3C4) değerini girmeliyiz. Google Analytics Ayarları bölümünden sitedeki aktif GA ayarını seçip Tetikleyici olarak All Pages ya da spesifik olarak test gerçekleştireceğimiz sayfaları veya etkinlikleri kullanabiliriz.Artık deneyim oluşturma aşamasına geçebiliriz. Bu aşamada A/B testi, çok değişkenli test, yönlendirme testi ve kişiselleştirme başlıkları arasından A/B testi seçeneğini seçip varyant veya hedefleme kuralları oluşturma sürecine geçebiliriz.İlk aşamada varyant oluşturalım. Varyant Ekle seçimi sonrasında oluşturacağımız varyant için bir isim belirtmeliyiz. Unutmayın, sitemizin aktif olan sayfası orijinal olarak (A) ifade edilmekte. Dolayısıyla bizim oluşturduğumuz varyant aslında B seçeneği. Dolayısıyla buna uygun bir isim vermeliyiz; Abonelik Buton Rengi _ Yeşil nasıl?Düzenle butonunu tıkladığınızda tanımladığınız web sayfanız bir düzenleme editörü ile birlikte açılacak. Bu sayede metin, renk düzenleme ve benzeri işlemleri kolaylıkla gerçekleştirebilirsiniz. Yapılan her değişiklik not edilecek, bu sayede değişiklikleri kayıt ettiğinizde varyant bölümünde değişikliklerin sayı olarak da ifade edildiğiniz görebilirsiniz. Yine varyant düzenleme sayfasında ilgili işlemlere dair açıklamalar tanımlayabilir, ilgili varyantı Google Analytics ile ilişkilendirebilir, hedeflerle entegre edebilir (bu seçenek için Google Analytics ilişkilendirilmesinin yapılmış olması gerekmekte), e-posta bildirimleri, kullanılacak trafik kırılımı (teste tutulacak ziyaretçi oranı) ve deneyin nasıl başlayacağı (sayfa görüntüleme veya özel bir etkinlik ile) gibi seçenekleri düzenleyebilirsiniz.Kurallar ise deneye maruz tutulacak ziyaretçiler için kırılımlar oluşturmamızı sağlamaktadır. Örneğin, deneyi sadece belirli bir URL bağlamında işleme alabiliriz ya da davranış, coğrafi bilgi, teknoloji, JavaScript değişkeni, çerezler, sorgu parametreleri ve veri katmanı değişkenleri kullanabiliriz.İlgili ilişkilendirmeler, kurallar ve hedeflerin tanımlanmasının ardından artık testimizi belirttiğimiz bilgiler dahilinde başlatabiliriz. Kodun onaylanması sürecinde teşhis aracı kurulumu istenebilir. Bu durumda bir Google Chrome eklentisi olan Google Optimize‘ı indirmeniz gerekmektedir. Ek olarak, GTM kurulumu sebebiyle arayüzde kayma ve titremeler olmaması (Page flickering) adına GTM ID değerini içeren bir snippet daha kurmamız uygun olacaktır. Aşağıdaki snippet içerisinde yer alan GTM-ID değerini ilgili GTM ID değerinizle değiştirmeyi unutmamalısınız.
<style>.async-hide { opacity: 0 !important} </style>
<script>(function(a,s,y,n,c,h,i,d,e){s.className+=' '+y;h.start=1*new Date;
h.end=i=function(){s.className=s.className.replace(RegExp(' ?'+y),'')};
(a[n]=a[n]||[]).hide=h;setTimeout(function(){i();h.end=null},c);h.timeout=c;
})(window,document.documentElement,'async-hide','dataLayer',4000,
{'GTM-ID':true});</script>
Bu işlemin de ardından Ayrıntılar sekmesi altında artık test sürecini takip etmeye başlayabilir, oluşturulan varyantların web, tablet ve mobil önizlemesini yapabilir, kişiselleştirme, sonlandırma ve dağıtma işlemleri (ilgili varyanttaki değişiklikler ve hedefleme kurallarına dayalı olarak yeni bir kişiselleştirme oluşturulur, ilgili deneme sonlandırılır ve yeni kişiselleştirme ile yeniden başlatılır) gerçekleştirebiliriz. Raporlama sekmesi altında ise ilgili deneye dair edinilen verileri / değişimleri (hedefler üzerinden) görüntüleyebiliriz.

Sonuç Olarak

Karşılaştığımız sorunlar ve/ya ürettiğimiz fikirleri hipotezler doğrultusunda sınayabileceğimiz Google Optimize oldukça pratik ve işlevsel test araçlarından biri ve sunduğu seçenekler doğrultusunda oldukça kapsamlı test uygulamaları gerçekleştirmek mümkün. Yukarıda bahsi geçen süreci kendinize uygun olarak düzenleyip elde ettiğiniz sonuçları paylaşabilirseniz ayrıca örnek olarak yazıya dahil etmekten memnuniyet duyarım. İlerleyen zaman içerisinde yine diğer test türlerine dair da basit örnekler gerçekleştirecek ve yazı halinde paylaşacağım. Bu yazılardan haberdar olmak için alt bölümde yer alan e-bülten aboneliği formunu kullanabilirsiniz.
Ceyhun Enki Aksan

Kullanıcı Davranışları Analizi (User Behavior Analysis) ve Kullanıcı Deneyim Tasarımı (UX Design) üzerine çalışmalar yürütmekte, bu süreçte edindiğim teknik ve pratik bilgileri fayda sağlamak motivasyonuyla (afaik / as far as i know) paylaşmaktayım.

HABERDAR OL

Yeni eklenen projeler, eğitimler, içerikler ve yayınlanan videolar e-posta adresine gelsin.